Naar de inhoud
Cursus TWE — Elektriciteit Naast de cursus

Zonnestroomlab

Vak
Elektriciteit
Thema
Zonnestroompanelen, batterij en net
Soort
Onderzoeksomgevingeen volledig jaar, per kwartier

Een volledig jaar, kwartier per kwartier: zon op je dak, verbruik in huis, een thuisbatterij en het net. Verander een parameter en kijk wat er gebeurt met zelfverbruik, netafname, maandpieken en kosten. Bewaar een situatie als referentie om twee keuzes eerlijk te vergelijken.

Startsituaties
Nog geen referentie bewaard.

01Het jaar in cijfers

02Energiestromen over het jaar

Links waar de energie vandaan komt, in het midden waar ze heen gaat, rechts wie ze in huis verbruikt. De dikte van elke stroom is evenredig met het aantal kWh. Beweeg over een stroom voor het exacte getal.

03Dag voor dag

Zonnestroom, verbruik, batterij en net

Wie verbruikt?

Lading van de batterij

Beweeg over een grafiek om één kwartier te bekijken; pijltjestoetsen verschuiven het kwartier als de bovenste grafiek geselecteerd is.

04Het hele jaar in één beeld

Elke kolom is een dag, elke rij een kwartier: middernacht bovenaan, middag in het midden. Klik op een dag om die hierboven te bekijken.

05Maand per maand

Per maand links wat de panelen opbrengen, rechts wat het huis verbruikt. Magenta is energie die langs de batterij gaat.

Beweeg over een maand voor de cijfers.

Maandpieken

06De batterij over het jaar

Elke streep loopt van de laagste tot de hoogste lading van die dag. Lange strepen betekenen dat de batterij die dag goed gebruikt werd.

07Wat kost het?

De jaarfactuur voor elektriciteit met de tarieven die je links instelt, vergeleken met dezelfde woning zonder batterij en zonder zonnepanelen.

Jouw situatieZonder batterijZonder panelen en batterij

08Gegevens exporteren

Download de resultaten als CSV-bestand om zelf verder te rekenen in Excel: elk kwartier van het jaar (35 040 rijen) of een overzicht per maand. Het bestand gebruikt een puntkomma als scheidingsteken en een komma als decimaalteken.

09Hoe rekent dit lab?

Zon en panelen

Per kwartier wordt de stand van de zon berekend voor Limburg (51° noorderbreedte), met zomer- en wintertijd. De instraling op een horizontaal vlak wordt opgesplitst in directe en diffuse straling (Erbs) en per kwartier verdeeld (Collares-Pereira en Rabl, Liu en Jordan), en daarna omgerekend naar het vlak van de panelen. De celtemperatuur kost vermogen (−0,35 % per graad), de omvormer haalt 96 % en kapt af boven zijn vermogen.

Weer

De gemiddelde instraling per maand is afgestemd op 1 020 kWh/m² per jaar (KMI-klimaatatlas). Elke dag krijgt een eigen helderheid en temperatuur uit een reeks met toevalsgetallen: een ander weerjaar geeft een andere reeks. Op wisselvalligheid 0 is elke dag van een maand gelijk. Temperaturen volgen de KMI-normalen van Ukkel; heldere winterdagen zijn kouder, heldere zomerdagen warmer.

Verbruik

Het huishouden volgt een uurprofiel voor werkdagen en weekends, met een sluipverbruik dat dag en nacht doorloopt en een hoger verbruik in de winter. Wasmachine, droogkast en vaatwasser draaien op vaste momenten of starten op het moment met het meeste zonne-overschot.

Auto en warmtepomp

De auto laadt elke dag even veel, op een vast uur of eerst met zonne-overschot zolang hij thuis is. De warmtepomp volgt de buitentemperatuur, met een COP van 45 % van het Carnot-maximum en een stooklijn; de boiler wordt eenmaal per dag opgewarmd.

Batterij

De batterij laadt met overschot en ontlaadt bij tekort, binnen de ingestelde vermogens en de minimale lading; heen en terug gaat het ingestelde rendement verloren. Piekbegrenzing houdt een reserve achter voor momenten boven de grens. Nachtladen vult de batterij gespreid over de nachturen tot het gekozen niveau.

Wat dit lab niet doet

Wolken die binnen een uur voorbijtrekken, schaduw van bomen of schoorstenen, veroudering van panelen en batterij, een dynamisch contract met uurprijzen en een elektrische bijverwarming bij strenge vorst zitten er niet in. De resultaten zijn een goed vertrekpunt om keuzes te vergelijken, geen offerte.

Bronnen: KMI, klimaatnormalen Ukkel 1991–2020 en klimaatatlas (globale zonnestraling); J. A. Duffie en W. A. Beckman, Solar Engineering of Thermal Processes (methode voor straling op een hellend vlak); Fluvius en de Vlaamse Nutsregulator (capaciteitstarief, minimum 2,5 kW per maand). Tarieven zijn voorbeeldwaarden van oktober 2026, inclusief btw.